Mikołów - Borowa Wieś

Kościół p.w. św. Mikołaja zbudowany prawdopodobnie w 1640 r., wieża w pierwszej poł. XVIII w., przeniesiony z Przyszowic w l. 1937-1939.
   Świątynia jest konstrukcji zrębowej, posiada prostokątną nawę, orientowane, trójbocznie zamknięte prezbiterium, prostokątną, przylegającą od północy zakrystię, kaplicę zamkniętą trójbocznie przylegającą od południa i słupową, kwadratową wieżę z izbicą i cebulastym hełmem. Nad nawą wieża na sygnaturkę z banią, zmienioną w tracie przenosin (?). Kościół otoczony sobotami.
   Wyposażenie kościoła stanowi m.in. ołtarz główny wczesnobarokowy z obrazem patrona w centralnej części i obrazem św. Józefa z Dzieciątkiem w zwieńczeniu, rzeźbami Jana Ewangelisty, św. Jana Chrzciciela, św. Jadwigi Śląskiej, św. Jacka i św. Stanisława; oraz ołtarze boczne: rokokowy z obrazem św. Jana Nepomucena, rzeźbami rycerzy i płaskorzeźbą męczeństwa św. Jana Nepomucena w antepedium; późnobarokowy z m.in. św. Antoniego, ołtarz z rzeźbami św. Jana Nepomucena i św. Ludwika, ołtarz w kaplicy, późnorenesansowy z m.in. obrazem "Zdjęcie z krzyża". Ponadto z wyposażenia wymienić można płaskorzeźby późnogotyckie: nad wejściem do zakrystii: św. Piotra i św. Pawła, na belce tęczowej: grupa rzeźb barokowych z krucyfiksem, Matką Boską, św. Janem, św. Marią Magdaleną; barokową ambonę z płaskorzeźbami czterech ewangelistów na parapecie; obrazy. Chór wsparty na dwóch słupach, dwukondygnacyjny z zabytkowymi organami.

Otoczenie:
   Kościół stoi przy drodze krajowej nr 44 i jest z niej doskonale widoczny. Na terenie kościelnym kaplica i ołtarzyk polowy. W pobliżu - po drugiej stronie drogi - duży kompleks handlowo-restauracyjny i parking.
O miejscowości:
   Borowa Wieś to dzielnica Mikołowa, wzmiankowana w 1586 r. jako wieś podlegająca książętom pszczyńskim. W l. 1941-43 znajdował się tu obóz pracy dla żołnierzy radzieckich i osób wyznania mojżeszowego. W 1945 r. przebiegał tędy jeden z tzw. marszów śmierci co upamiętnia mogiła 39 więźniów na cmentarzu parafialnym. Borową Wieś zamieszkuje ok. 1800 mieszkańców.
O mieście:
   Mikołów to niewielkie miasto liczące 42 053 mieszkańców (2005 r.), siedziba powiatu. Położone jest przy skrzyżowaniu ważnych dróg Ustroń-Katowice (DK 81) i Tychy-Gliwice (DK 44) a także przy trasie kolejowej Katowice-Rybnik. Może być dobrym punktem odpoczynkowym dla osób korzystających z wyżej wymienionych tras, tym bardziej, że w przeciwieństwie do sąsiednich miast Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego nie zostało silnie zurbanizowane i uprzemysłowione wraz z rozpoczęciem ery przemysłowej XIX w. dzięki czemu zachowało swój kameralny charakter.

   Miasto wzmiankowane było po raz pierwszy w 1222 r. w dokumencie księcia opolskiego Kazimierza, jest jednym z najstarszych miast na Górnym Śląsku. W początkowym okresie funkcjonowało jako gród obronny i siedziba kasztelanii. Od XIII w., w wyniku wojen toczonych pomiędzy księciem krakowskim - Bolesławem Wstydliwym a księciem opolskim Władysławem, gród zostaje prawdopodobnie zniszczony, przestaje prawdopodobnie być wówczas siedzibą kasztelanii. Przywileje z tym związane przejmuje wówczas Pszczyna i od tego czasu losy Mikołowa są powiązane z ziemią pszczyńską. Nowy rozdział w historii osady rozpoczyna się wraz z rozbudową przeprowadzoną przez właściciela Mikołowa Jana Grabie (w l. 1265-1280). Od drugiej poł. XIII w. miejscowość lokowana na prawie niemieckim. Od pierwszej poł. XIV w. w rękach książąt opawskich. W XVI w rękach rodziny Turzonów, a następnie, w tym samym wieku, zakupiona przez Baltazara Promniza, biskupa wrocławskiego, w rękach rodu Promnitzów przez kolejne dwa stulecia. Prawa miejskie otrzymuje w 1547 r. dzięki ówczesnemu właścicielowi Janowi Turzonowi. W 1645 r. miasto zniszczone wskutek pożaru. Od XVII w. staje się miastem targowym. Kolejny, największy w historii miasta pożar, miał miejsce w 1794 r. Rozwój przemysłu następuje w XIX wieku, powstaje fabryka łyżek, drukarnia, huta "Maria Ludwika". Epidemia tyfusu dziesiątkuje miasto w 1848. W 1856 r. powstaje w Mikołowie dworzec kolejowy. W czasie I powstania śląskiego 17 sierpnia 1919 r. miasto jest areną walk. Podczas plebiscytu narodowego przeprowadzonego w 1921 r. większość mieszkańców Mikołowa opowiada się za pozostaniem w granicach niemieckich. Mimo to 29 czerwca 1922 r. miasto zostaje włączone do Polski.
   3. IX. 1939 r. włączone do Trzeciej Rzeszy bez większych walk. Wkroczenie Armii Czerwonej następuje 28.I.1945 r.
   Z Mikołowem związany był Karol Miarka - działacz katolicki, publicysta; urodził się tutaj Ludwik Musioł - historyk śląski.
Ciekawe miejsca i obiekty w okolicy:
Mikołów, rynek W Mikołowie:rynek z odchodzącymi od niego uliczkami, ratusz z 1872 r., kamienice z XVIII, XIX i pocz. XX wieku; płyta rynku gruntownie wyremontowana w 2002 r., z fontannami i zarysem z płyt symbolizującym kształt wcześniejszego, nieistniejącego ratusza; ♦ wille z pocz. XX w., ul. Krakowska 20, Krakowska 2, K. Miarki 15, Krakowska 33, przeważnie w stylu historycyzującym; ♦ kościół pw. Matki Boskiej Śnieżnej - gotycki, wyposażenie barokowe, obok rzeźba św. Jana Nepomucena z 1799 r.; ♦ kościół pw. św. Wojciecha, 1843-1861 r., neoromański, z charakterystycznymi bliźniaczymi wieżami, jest symbolem Mikołowa; ♦ kościół ewangelicki pw. św. Jana, ul. K. Prusa, 1860-1861 r., neogotycki; ♦ kirkut, 1810 r., ul. Stara Droga;
zespoły przyrodniczo-krajobrazowe: Doliny Jamny i Wzgórza Kamionka; ♦ planty miejskie, wpisane do rejestru zabytków; ♦ zbiorniki wodne, m.in. zalew Starganiec, siedlisko rzadkich gatunków ptaków; ♦ bunkry - fragment umocnień tzw. Obszaru Warownego "Śląsk", wybudowanego w l. 1933 - 39, sołectwo Śmiłowice - ul. Kawalca 36, Mokre - w pobliżu ulic Wojska Polskiego i Łącznej; ♦ Śląski Ogród Botaniczny - w trakcie budowy - będzie to największy w Polsce obiekt tego typu, dzielnica Mokre.
Galeria
Jak dojechać lub dojść?
♦ Do Mikołowa: autobusami miejskimi lub PKS z Tychów, Katowic, pociągiem z Katowic lub Rybnika, do kościoła autobusem miejskim z Mikołowa lub z Gliwic; ♦ przez Borową Wieś przebiegają dwa szlaki piesze - zielony (Szlak Krawędziowy GOP) i żółty (Szlak Okrężny Wokół Gliwic) - można nimy dojść do pozostałości (odbudowana wieża bramna i część murów) po zamku Chudów, żółtym przez Paniowy (kościół drewniany).
Informacje praktyczne
Gastronomia: ♦ na mikołowskim rynku i w jego najbliższym otoczeniu jest kilka ciekawych lokali gastronomicznych i pubów.
Komunikacja - rozkłady jazdy: ♦ MZK Tychy; ♦ Wojewódzki Portal Komunikacyjny; ♦ rozkład jazdy PKP.
Najbliższe drewniane zabytki
♦ Paniowy (kościół); ♦ Przyszowice (spichlerz); ♦ Katowice (kościół).
Linki
Źródła
♦ Strona internetowa parafii; ♦ strona internetowa miasta Mikołów; ♦ J. Kantyka, A. Targ "Mikołów: Zarys rozwoju miasta", wyd. "Śląsk", Katowice 1972; ♦ Wikipedia.
Mapy
"Powiat mikołowski"; ♦ "Okręg katowicki".
Copyright by
www.drewnianyslask.za.pl
(2007)